{"id":28,"date":"2021-09-01T14:16:45","date_gmt":"2021-09-01T12:16:45","guid":{"rendered":"http:\/\/sezamspoa.pl\/?page_id=28"},"modified":"2023-03-14T19:08:15","modified_gmt":"2023-03-14T18:08:15","slug":"czym-jest-autyzm","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/sezamspoa.pl\/?page_id=28","title":{"rendered":"Czym jest autyzm?"},"content":{"rendered":"\r\n<h3><strong>Poj\u0119cie<\/strong><\/h3>\r\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-510 size-full alignleft\" src=\"https:\/\/sezamspoa.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/czym-jest-autyzm2.jpg\" alt=\"\" width=\"203\" height=\"300\" \/><\/p>\r\n<p>Terminem tym okre\u015blane s\u0105 ca\u0142o\u015bciowe zaburzenia rozwojowe okresu wczesnodzieci\u0119cego, charakteryzuj\u0105ce si\u0119 upo\u015bledzeniem rozwoju umiej\u0119tno\u015bci spo\u0142ecznych, brakiem mowy lub upo\u015bledzeniem jej rozwoju oraz powtarzanymi, stereotypowymi dzia\u0142aniami i zainteresowaniami dotycz\u0105cymi szczeg\u00f3lnie obiekt\u00f3w nieo\u017cywionych. Wyst\u0119puje \u2013 w zale\u017cno\u015bci od przyj\u0119tych kryteri\u00f3w diagnostycznych \u2013 u oko\u0142o 5-20 dzieci na 10.000 urodzin, dotyczy cz\u0119\u015bciej ch\u0142opc\u00f3w ni\u017c dziewcz\u0105t (5:1). Pierwsze objawy choroby wyst\u0119puj\u0105 przed uko\u0144czeniem 3 roku \u017cycia. Przyczyny powstawania zaburzenia nie s\u0105 jeszcze dostatecznie wyja\u015bnione<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<h3><strong>Objawy kliniczne<\/strong><\/h3>\r\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignright wp-image-290 size-medium\" src=\"https:\/\/sezamspoa.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/objawy-autyzmu-300x200.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"200\" srcset=\"https:\/\/sezamspoa.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/objawy-autyzmu-300x200.jpg 300w, https:\/\/sezamspoa.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/objawy-autyzmu-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/sezamspoa.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/objawy-autyzmu-768x512.jpg 768w, https:\/\/sezamspoa.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/objawy-autyzmu.jpg 1200w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\r\n<p>Autyzm cechuje ogromna r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 objaw\u00f3w i stopnia ich nasilenia. Istniej\u0105 trzy podstawowe sfery zaburze\u0144 funkcjonowania m\u00f3zgu:<br \/>\u2022 Upo\u015bledzenie interakcji spo\u0142ecznych<br \/>Problemy w kontaktach spo\u0142ecznych polegaj\u0105 na prawie ca\u0142kowitym braku zainteresowania innymi osobami, niezdolno\u015bci do w\u0142\u0105czania innych do zabawy lub rozmowy, na niemo\u017cno\u015bci utrzymania odpowiedniego dystansu interpersonalnego oraz braku empatii. Wyst\u0119puje r\u00f3wnie\u017c zmienno\u015b\u0107 nastroju, l\u0119kliwo\u015b\u0107 i niepok\u00f3j.<br \/>\u2022 Upo\u015bledzenie komunikacji<br \/>Niezdolno\u015b\u0107 komunikowania si\u0119 polega g\u0142\u00f3wnie na niemo\u017cno\u015bci opanowania mowy i ograniczeniu rozumienia mowy. Nasilenie zaburze\u0144 jest bardzo r\u00f3\u017cnorodne. W skrajnych przypadkach wyst\u0119puje ca\u0142kowity braku rozumienia mowy oraz niezdolno\u015b\u0107 m\u00f3wienia utrzymuj\u0105ca si\u0119 do wieku doros\u0142ego. Inne dzieci ucz\u0105 si\u0119 m\u00f3wi\u0107 po 3-4 roku \u017cycia, jednak z nieprawid\u0142ow\u0105 sk\u0142adni\u0105 i fonologi\u0105, jeszcze inne osi\u0105gaj\u0105 szybkie post\u0119py, a\u017c do u\u017cywania pe\u0142nych, poprawnie artyku\u0142owanych zda\u0144. Cz\u0119sta jest echolalia, prozodia (melodia mowy) oraz wysoki i \u015bpiewny g\u0142os.<br \/>\u2022 Powtarzane i stereotypowe wzorce zachowania<br \/>U dzieci z autyzmem stwierdza si\u0119 w\u0105ski zakres zainteresowa\u0144 i aktywno\u015bci oraz niedostateczn\u0105 zdolno\u015b\u0107 zabawy, sztywno\u015b\u0107 i op\u00f3r wobec zmian. Cz\u0119sto trwaj\u0105 godzinami w bezu\u017cytecznych czynno\u015bciach, godzinami mog\u0105 bawi\u0107 si\u0119 sznurkiem lub kr\u0119ci\u0107 k\u00f3\u0142ka samochodu, wol\u0105 ustawia\u0107 lub rozstawia\u0107 zabawki ni\u017c si\u0119 nimi bawi\u0107. Charakterystyczne jest zajmowanie si\u0119 przedmiotami lub ich cz\u0119\u015bciami, stereotypowe lub powtarzane manieryzmy ruchowe. Upo\u015bledzone s\u0105 zabawy wymagaj\u0105ce wyobra\u017ani.<br \/>Specyfika zaburze\u0144 funkcjonowania dzieci z autyzmem, przede wszystkim w sferze kontakt\u00f3w spo\u0142ecznych i komunikacji, stanowi\u0142a i nadal stanowi ogromne wyzwanie dla rodzic\u00f3w, nauczycieli i terapeut\u00f3w. Wiele tradycyjnych form oddzia\u0142ywania terapeutycznego okaza\u0142o si\u0119 nieskutecznych w zetkni\u0119ciu z tak szerokim zakresem deficyt\u00f3w rozwojowych. Obecnie najlepsze rezultaty, czego dowodz\u0105 obiektywne badania, przynosi wcze\u015bnie podj\u0119ta, intensywna terapia behawioralna, oparta o za\u0142o\u017cenia wsp\u00f3\u0142czesnej teorii uczenia si\u0119 (Lovaas, 1987; Maurice i inni, 1996). Podstawowym celem tak rozumianego procesu terapeutyczno-edukacyjnego jest kszta\u0142towanie u dziecka jak najwi\u0119kszej ilo\u015bci zachowa\u0144 adaptacyjnych, kt\u00f3re rozwin\u0105 jego niezale\u017cno\u015b\u0107 i umo\u017cliwi\u0105 mu efektywne funkcjonowanie w \u015brodowisku.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<h3><strong>Terapia behawioralna<\/strong><\/h3>\r\n<p>Ma na celu:<br \/>\u2022 rozwijanie zachowa\u0144 deficytowych (min.: okazywanie uczu\u0107, zabawa tematyczna, prawid\u0142owa mowa),<br \/>\u2022 redukowanie zachowa\u0144 niepo\u017c\u0105danych (min.: zachowania agresywne i autoagresywne, nieprawid\u0142owe reakcje emocjonalne)<br \/>\u2022 generalizowanie i utrzymywanie efekt\u00f3w terapii w czasie.<\/p>\r\n<p>\r\n\r\n<\/p>\r\n<p>\r\n\r\n<\/p>\r\n<p>G\u0142\u00f3wn\u0105 drog\u0105 do tego celu jest:<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p>\u2022 systematyczne wzmacnianie (nagradzanie) coraz bardziej zbli\u017conych do docelowych form zachowania przy u\u017cyciu znacz\u0105cych dla dziecka wzmocnie\u0144. W pierwszym etapie terapii s\u0105 to zazwyczaj tzw. wzmocnienia pierwotne, w postaci smako\u0142yk\u00f3w lub preferowanych przez dziecko aktywno\u015bci, w tym r\u00f3wnie\u017c zachowa\u0144 autostymulacyjnych. P\u00f3\u017aniej, co r\u00f3wnie\u017c jest wynikiem uczenia si\u0119, coraz wi\u0119kszego znaczenia nabieraj\u0105 wzmocnienia spo\u0142eczne.<br \/>\u2022 \u015bcis\u0142e kontrolowanie sytuacji, w kt\u00f3rych zachowanie przebiega. Oznacza to odpowiedni spos\u00f3b wydawania polece\u0144, kt\u00f3re w pierwszej fazie terapii musz\u0105 by\u0107 kr\u00f3tkie i bardzo konkretne, oraz umiej\u0119tne wprowadzanie i wycofywanie r\u00f3\u017cnorodnych podpowiedzi (manualnych, wizualnych, werbalnych, itp.). Temu samemu celowi s\u0142u\u017cy wprowadzanie do \u015brodowiska terapeutycznego wyra\u017anej struktury czasowo-przestrzennej.<\/p>\r\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Poj\u0119cie Terminem tym okre\u015blane s\u0105 ca\u0142o\u015bciowe zaburzenia rozwojowe okresu wczesnodzieci\u0119cego, charakteryzuj\u0105ce si\u0119 upo\u015bledzeniem rozwoju umiej\u0119tno\u015bci spo\u0142ecznych, brakiem mowy lub upo\u015bledzeniem jej rozwoju oraz powtarzanymi, stereotypowymi dzia\u0142aniami i zainteresowaniami dotycz\u0105cymi szczeg\u00f3lnie &#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"class_list":["post-28","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sezamspoa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/28","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sezamspoa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/sezamspoa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sezamspoa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sezamspoa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=28"}],"version-history":[{"count":13,"href":"https:\/\/sezamspoa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/28\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":515,"href":"https:\/\/sezamspoa.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/28\/revisions\/515"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sezamspoa.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=28"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}